1
ستاد ویژه توسعه فناوری نانو Iran Nanotechnology Initiative Council بستن
  • ستاد ویژه توسعه فناوری نانو

  • مدیریت بانک اطلاعات شاخص های فناوری نانو

  • سایت جشنواره فناوری نانو

  • سیستم جامع آموزش فناوری نانو

  • شبکه آزمایشگاهی فناوری نانو

  • موسسه خدمات فناوری تا بازار

  • کمینه استاندارد سازی فناوری نانو

  • پایگاه اشتغال فناوری نانو

  • کمیته نانو فناوری وزارت بهداشت

  • جشنواره برترین ها

  • مجمع بین المللی اقتصاد نانو

  • اکو نانو

  • پایگاه اطلاع رسانی محصولات فناوری نانو ایران

  • شبکه ایمنی نانو

  • همایش ایمنی در نانو

  • گالری چند رسانه ای نانو

  • تجهیزات فناوری نانو

  • صنعت و بازار

  • باشگاه نانو

دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات: تلاش برای دستیابی به پارچه‌های خودتمیز شونده با ماندگاری دائم خواص

کلمات کلیدی : نساجی - دی اکسید تیتانیوم TiO2 تاریخ خبر : 1394/07/27 تعداد بازدید : 1253

محققان دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات در پژوهش‌های خود موفق به تولید آزمایشگاهی منسوجاتی با خاصیت خود تمیزشوندگی شدند. ماندگاری و ثبات خواص این نمونه‌ها تا چندین بار شستشو از بین نخواهد رفت. در فرایند تکمیل این منسوجات از نانوذرات استفاده شده است.

اگرچه امروزه از نانوذرات مختلف در صنعت نساجی برای انجام عملیات تکمیلی متفاوت بر روی منسوجات استفاده می‌شود، ولی همواره بحث ثبات و ماندگاری این ذرات بر روی پارچه مطرح است. محققین در تلاشند تا خواص ثباتی این ذرات را بر روی منسوج افزایش دهند.
در این پژوهش اثر عملیات پیش پلاسما بر جذب نانوذرات دی اکسید تیتانیوم و خواص ثباتی آن بر منسوج پلی‌استری بررسی شده است.
دکتر شیلا شهیدی در خصوص اثر استفاده از عملیات پلاسما بر خواص نهایی پارچه عنوان کرد: «نتایج نشان داد که این عملیات در بهبود خواص خود پاک شوندگی منسوج و خواص ثباتی آن بسیار مؤثر است. در واقع می‌توان گفت با کمک عملیات پلاسما سطح منسوج پلی استری به راحتی اصلاح شده و نانوذرات بیشتری جذب منسوج می‌شوند و ماندگاری آن‌ها نیز بر روی منسوج تقویت می‌گردد.»
عموماً از مواد شیمیایی مختلف به منظور بهبود خواص ثباتی عملیات تکمیلی بر روی منسوجات استفاده می‌شود. برخی از این مواد گران قیمت و مضر هستند. از طرفی عملیات بهبود خواص ثباتی با استفاده از آب و در مدت زمان طولانی انجام می‌شود. این در حالی است که با کمک عملیات پلاسما در مدت زمانی کوتاه، بدون استفاده از آب و مواد شیمیایی می‌توان اصلاح سطحی را انجام داد و خواص ثباتی و ماندگاری را بهبود بخشید. همچنین کیفیت عملیات تکمیلی مورد نظر نیز بر روی منسوج بهبود می‌یابد.
به طور کلی می‌توان گفت عملیات پلاسما سبب کاهش هزینه، افزایش سرعت عملیات، کاهش قیمت و اثرات جانبی می‌گردد و روشی کاملاً دوستدار محیط زیست است.
به گفته‌ی شهیدی، در این تحقیق ابتدا نمونه پارچه‌های پلی استری تحت عملیات شستشو و سفیدگری همزمان با شرایط استاندارد قرار گرفتند. سپس قسمتی از نمونه‌ها تحت عملیات پلاسما با گاز هوا قرار گرفتند. در ادامه عملیات آغشته‌سازی نمونه‌ها با نانوذرات دی اکسید تیتانیوم انجام شد. نمونه‌ها قبل و بعد از عملیات آغشته‌سازی، توسط روش‌های ارزیابی مختلف مانند طیف سنجی مادون قرمز، تفرق اشعه ایکس، میکروسکوپ الکترونی پویشی SEM، EDX و آزمون قطره مورد بررسی قرار گرفتند. همچنین به منظور بررسی خواص خود پاک شوندگی، قسمتی از نمونه‌ها توسط رنگ متیلن بلو لکه گذاری شدند و برای مدت زمان‌های مختلف در معرض نور مستقیم خورشید قرار گرفتند. سپس تغییر رنگ نمونه‌ها توسط اسپکتروفتومتری انعکاسی مورد مطالعه واقع شد. خواص خود پاک شوندگی بر روی منسوج پلاسما شده و آغشته شده به نانوذرات دی اکسید تیتانیوم بعد از قرار گرفتن در معرض نور خورشید به خوبی قابل مشاهده است. از طرفی ماندگاری خاصیت خود پاک شوندگی بر روی منسوج پلاسما شده بسیار قابل توجه است. 
این محقق در خصوص نحوه‌ی تأثیرگذاری عملیات پلاسما بر خواص نهایی محصول عنوان کرد: «طبق بررسی‌ها به کمک عملیات پلاسما، گروه‌های فعال شیمیایی بر روی منسوج ایجاد شده و همچنین سطح منسوج تا حدودی حکاکی فیزیکی شده و ناهمواری‌هایی بر روی سطح الیاف ایجاد می‌شود. همین دو مورد سبب افزایش جذب نانوذرات بر روی منسوج می‌گردد.»
نتایج این تحقیقات در مجله‌ی Micro & Nano Letters (جلد 10، شماره 8، سال 2015، صفحات 408 تا 413) به چاپ رسیده و حاصل همکاری دکتر شیلا شهیدی- عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اراک- مهندس محمد احمدی- کارشناس ارشد مهندسی نساجی از دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات تهران- دکتر ابوسعید رشیدی و دکتر محمود قرآن نویس- اعضای هیأت علمی دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات تهران- است.
مقالات آموزشی مرتبط