ستاد ویژه توسعه فناوری نانو

استفاده از نانوذرات برای ساخت ویروس ضدآنفولانزا با دوام طولانی مدت

محققان با استفاده از نانوذرات موفق به ساخت واکسنی برای مقابله با ویروس آنفولانزا شدند که دوام طولانی مدت دارد. از مزایای دیگراین واکسن می‌توان به هدف‌گیری طیف وسیعی از ویروس‌های آنفولانزا اشاره کرد.

محققان دانشگاه ایالتی جرجیا موفق به تولید واکسنی برای مقابله با ویروس آنفولانزای نوع A شدند که قادر است ایمنی طولانی مدت در موش‌های آزمایشگاهی ایجاد کند. با این واکسن محدودیت واکسن‌های فصلی آنفولانزا رفع می‌شود.
واکسن آنفولانزای فصلی بسیار کوتاه مدت عمل کرده و باید هر سال آن را تکرار کرد. مشکل دیگر این واکسن‌ها آن است که تغییر ویروس‌ها، ضرورت به‌روزرسانی این واکسن‌ها را ایجاب می‌کند.
در این واکسن‌ها از پروتئین سطح ویروس موسوم به HA برای به‌دام انداختن آن استفاده می‌شود که این پروتئین در سر ویروس قرار دارد و از آنجایی که این بخش میان ویروس‌های مختلف متفاوت است، گاهی واکسن روی یک ویروس اثربخش نیست.
در این روش جدید به جای هدف‌گیری بخش سر، بخش داخلی پروتئین HA موسوم به ساقه هدف قرار می‌گیرد که در میان بیشتر ویروس‌ها مشترک است.
محققان این پروژه نانوذرات پروتئینی دو لایه‌ای ساختند که بخش ساقه را در پروتئین هدف می‌گیرد. آن‌ها این واکسن را روی موش‌های آزمایشگاهی بررسی کرده و نتایج جالب توجهی به‌دست آوردند.
این نانوذرات بسیار منحصر به فرد هستند؛ زیرا تقریباً تمام پروتئین‌هایی که موجب پاسخ ایمنی بدن می‌شوند را پوشش می‌دهند. وجود دو لایه در این نانوذرات موجب عملکرد بهتر آن‌ها می‌شود. محققان این نانوذرات را روی موش‌هایی که در معرض چند نوع ویروس مختلف بودند قرار دادند و در نهایت دریافتند که مقدار ویروس در بدن موش‌ها به حداقل مقدار خود رسیده است. البته برای استفاده در انسان‌ها نیاز به انجام آزمون‌های بالینی است.
دستاورد این گروه که مورد حمایت مؤسسه ملی سلامت است، در قالب مقاله‌ای در نشریه Nature Communications به ‌چاپ رسیده‌است.