ستاد ویژه توسعه فناوری نانو

تولید نانوحامل ضدسرطانی که قابلیت تصویربرداری نیز دارد

یک گروه تحقیقاتی نانوذراتی با قابلیت حمل داروی شیمی‌درمانی ساخته است. این نانوذرات با استفاده از تابش مادون قرمز محتویات دارویی خود را رهاسازی می‌کنند. این نانوذرات امکان تصویربرداری با استفاده از اعمال امواج فراصوت را نیز دارند.

محققان مؤسسه ملی تصویربرداری زیستی و زیست‌مهندسی (NIBIB) موفق به تولید نانوذرات هوشمند ضدسرطان شدند که بادقت بالایی قادر به از بین بردن تومورهای سرطانی هستند. این نانوذرات قادراند داروی شیمی‌درمانی را با خود حمل کرده و از طریق سیستم گردش خون به تومور سرطانی برساند. با توجه به هدف‌گیری دقیق، دارو وارد بافت سالم نمی‌شود و به آن‌ها آسیب نمی‌رساند.
این گروه تحقیقاتی اقدام به تزریق وریدی نانوذرات به موش‌های آزمایشگاهی کردند. زمانی که این نانوذرات به تومور سرطان پستان برسند، تابش پرتو مادون قرمز موجب رهاشدن داروی شیمی‌درمانی می‌شود. با این کار تومور سرطانی از بین می‌رود و دیگر فرصت برای ایجاد آلودگی و رشد سلول‌های سرطانی در ریه ایجاد نمی‌شود.
این نانوذرات نسبت به محرک گرمانوری حساس هستند؛ بنابراین می‌توان نانوذرات را بعد از رسیدن به تومور با استفاده از یک محرک خارجی فعال کرد؛ این محرک می‌تواند تابش لیزر باشد. دراین روش امکان رهگیری ذرات از طریق گردش خون در موش وجود دارد که به آن روش تصویربرداری صوتی نوری نیز گفته می‌شود. در واقع با اعمال امواج فراصوت امکان تصویربرداری از وضعیت ذرات در بدن موش فراهم می‌شود.
در موش‌هایی که مبتلا به سرطان پستان بودند، این روش موجب از بین بردن 100 درصد سلول‌های تومور و همچنین مانع از سرایت سلول‌های سرطانی از پستان به ریه شدند. اثرات سمی سیستماتیک روی موش‌ها به دلیل هدف‌گیری دقیق دیده نشد.
این گروه تحقیقاتی در حال توسعه و بهبود این روش برای افزایش کارایی آن هستند. با این کار می‌توان نانوذراتی ساخت که هم برای تشخیص بیماری و هم درمان آن استفاده می‌شوند. آخرین نسخه‌ این نانوذرات که توسط محققان ساخته شده، زیست‌سازگار بوده و می‌توان مقدار قابل توجهی دارو در آن قرار داد. از سوی دیگر این نانوذرات پایداری بالایی داشته و از قابلیت تصویربرداری نیز برخوردار هستند.

 نتایج این پروژه در قالب مقاله‌ای در نشریه Nature Communications منتشر شده است.