پژوهشگران با توسعهی کاتالیستی با ساختار نیمهمدفون و ترکیب اتمی-نانوذرهای، عملکردی فراتر از استانداردهای سنتی به نمایش گذاشتند. در مقالهای که توسط Science China Press منتشر شده است، پژوهشگران موفق به توسعهی راهکاری نوین برای حل یکی از اساسیترین چالشهای کاتالیستهای فلزی پایهدار شدهاند: دستیابی همزمان به فعالیت بالا و پایداری طولانیمدت در واکنشهای شیمیایی پیچیده مانند هیدروژناسیون انتخابی.
پژوهشگران دانشگاه کالیفرنیا با طراحی نوآورانه کاتالیستی، عمر پیلهای سوختی را به بیش از ۲۰۰ هزار ساعت افزایش دادند.
بررسی بیش از ۱۷۰۰ محصول نانویی تولید داخل نشان میدهد که فناورینانو در بیشتر حوزههای صنعتی مورد استفاده قرار میگیرد. مواد شیمیایی با ۳۷۱ محصول در رتبه اول و حمل نقل با ۳۶۰ محصول در رتبه دوم بیشترین تعداد محصولات فناوری نانو قرار دارد.
بررسیها نشان میدهد که نانوپوشش بیشترین سهم را در بازار محصولات نانو داشته است. پس از آن نانوکاتالیست در رتبه دوم قرار دارد.
نانوکاتالیستها به عنوان یکی از پیشرفتهترین فناوریهای نانو، تأثیر چشمگیری بر عملکرد صنایع مختلف، بهویژه نفت و گاز و خودرو دارند. بررسیها نشان میدهند که صنعت نفت و گاز همچنان پیشتاز در استفاده از نانوکاتالیستها است و بیشترین سهم بازار این فناوری را به خود اختصاص داده است. در عین حال، صنعت خودرو نیز با سرعت در حال افزایش بهرهگیری از این فناوری بوده و به دنبال کاهش فاصله خود با صنعت نفت و گاز است. بر اساس دادههای ارائهشده، مجموع حجم بازار نانوکاتالیستها ۶۵۰۰۰ میلیارد ریال برآورد شده است که ۵۶٪ از آن متعلق به صنعت نفت و گاز و ۴۴٪ به صنعت خودرو اختصاص دارد. در این حوزه، ۱۱ شرکت فعال در صنعت نفت و گاز و ۶ شرکت در صنعت خودرو مشغول فعالیت هستند که نشاندهنده سرمایهگذاری گستردهتر و تقاضای بیشتر در صنعت نفت و گاز است.
محققان مؤسسه علوم و فناوری کره (KIST) موفق به توسعه کاتالیزور کربنی مزومتخلخل شدهاند که میتواند در شرایطی با غلظت کم اکسیژن و در الکترولیت خنثی، پراکسید هیدروژن را با راندمان بالا تولید کند. این پیشرفت میتواند به تولید پراکسید هیدروژن به روشی پایدار و مقرونبهصرفه کمک کند.
برخی از محصولات نانویی سهم بالایی از بازار داخلی را به خود اختصاص دادهاند. در این گزارش به بررسی چند محصول پرفروش ایرانی و دلایل استقبال ازآنها پرداخته میشود. شیرآلات بهداشتی، دوده صنعتی، پلیاتیلن مشکی، نانوکاتالیستها، محصولات اپتوالکترونیک و ظروف آنتیباکتریال آشپزخانه در لیست محصولات پرفروش نانویی ایران هستند.
فناوری نانو در ایران به حوزهای کلیدی تبدیل شده و در صنایع متعددی مانند عمران و ساختمان، خودرو، مواد شیمیایی، نفت و پتروشیمی، نانومواد و کالاهای خانگی نقش مهمی ایفا کرده است. در عمران و ساختمان، محصولاتی مانند بتنهای نانویی مقاوم، شیشههای کنترلکننده انرژی و رنگهای خودتمیزشونده به کاهش هزینههای نگهداری و افزایش دوام سازهها کمک کردهاند. صنعت خودرو و حملونقل نیز از مبدلهای نانوکاتالیستی، لاستیکهای مقاوم و پوششهای ضدخش بهره برده و منجر به کاهش مصرف سوخت و افزایش طول عمر قطعات شده است. در مواد شیمیایی، تولید رنگهای نانویی و مواد ضدعفونیکننده رشد قابلتوجهی داشته است. ایران همچنین در تولید نانومواد، از جمله نانوذرات فلزی و انواع پودرها و افزودنیها، موفق بوده و بسیاری از صنایع داخلی به این مواد وابستهاند. در کالاهای خانگی نیز فیلترهای تصفیه آب، یخچالهای آنتیباکتریال و پوششهای مقاوم در برابر لکه بهبود کیفیت محصولات را به همراه داشتهاند. نفت و پتروشیمی نیز با استفاده از نانوکاتالیستها بهرهوری پالایشگاهها را افزایش داده است.
برای درک بهتر کاربرد نانوکاتالیستها در صنعت نفت و پتروشیمی، درختوارهای طراحی و منتشر شده که جزئیات جالب توجهی برای علاقهمندان دارد.
شرکتهای ایرانی با بهرهگیری از فناوری نانو، کاتالیستهای پایه آلومینا با کیفیت جهانی را تولید و به صنایع نفت و پتروشیمی عرضه میکنند. این دستاورد نه تنها وابستگی صنایع نفت و پتروشیمی به واردات را کاهش داده، بلکه با بهبود کیفیت محصولات و کاهش هزینهها، گامی مهم در جهت خودکفایی و صرفهجویی ارزی برداشته است.