پایگاه خبری فناوری نانو ایرانآرشیو اخبار و مطالب - صفحه 4 از 159 - پایگاه خبری فناوری نانو ایران

دبیر ستاد توسعه فناوری‌های نانو و میکرو در نشست خبری مربوط به شانزدهمین نمایشگاه بین‌المللی فناوری نانو، با اعلام اینکه بازار محصولات نانوی ساخت ایران در سال ۱۴۰۳ به رکورد ۹۷۳ هزار میلیارد ریال رسیده است، گفت: متوسط رشد سالانه بازار محصولات نانو در چهار سال گذشته ۷۲ درصد بوده و سهم صادرات این محصولات بیش از ۱۰ درصد بازار را تشکیل می‌دهد. وی نمایشگاه نانو را بستری مؤثر برای آشنایی با تحول علمی و صنعتی کشور و فرصت تعامل سرمایه‌گذاران، پژوهشگران و صنعتگران دانست و بر نقش آن در معرفی نوآوری‌ها، حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان و توسعه بازار جهانی محصولات نانویی تأکید کرد.

دکتر صدیف بیک‌زاده، عضو هیأت مدیره و مدیرعامل شرکت سهامی نمایشگاه‌های بین‌المللی جمهوری اسلامی ایران، در آستانه برگزاری شانزدهمین نمایشگاه بین‌المللی فناوری نانو، با تأکید بر نقش راهبردی این فناوری در رشد اقتصادی کشور گفت: «نانو، فناوری آینده اقتصاد ایران است». وی با اشاره به جایگاه ممتاز ایران در میان کشورهای پیشرو جهان، افزود: توسعه تجاری‌سازی، گسترش شرکت‌های دانش‌بنیان و تقویت همکاری‌های بین‌المللی در حوزه نانو، مسیر حرکت اقتصاد کشور به‌سوی ارزش‌آفرینی، نوآوری و اقتدار صنعتی را هموار می‌سازد.

دکتر عماد احمدوند، دبیر ستاد توسعه فناوری‌های نانو و میکرو، در آستانه برگزاری شانزدهمین نمایشگاه فناوری نانو که از یازدهم آبان‌ماه در محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران آغاز به کار می‌کند، پیامی منتشر کرد.

شانزدهمین نمایشگاه بین‌المللی فناوری نانو ایران که از ۱۱-۱۴ آبان ماه سال ۱۴۰۴ در سالن خلیج‌فارس نمایشگاه بین‌المللی با حضور بیش از ۱۲۰ نهاد و شرکت برگزار می‌شود، نه‌تنها بزرگ‌ترین رویداد سالانه کشور در عرصه فناوری‌های نانو و میکرو است، بلکه فرصتی کم‌نظیر برای مشاهده و درک عینی از مسیر تحول علمی و صنعتی ایران در دو دهه اخیر در این حوزه به‌شمار می‌رود. این نمایشگاه، مکانی است که مرز میان علم و بازار کم‌رنگ می‌شود و نتیجه پژوهش‌های آزمایشگاهی، دانشگاهی و صنعتی در قالب محصولاتی واقعی و قابل‌استفاده به نمایش درمی‌آیند. بازدید از این رویداد، برای دانشجویان، صنعتگران، پژوهشگران، سرمایه‌گذاران و حتی عموم مردم، به‌معنای قدم گذاشتن در آینده فناوری کشور است.

جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۵ به سه پژوهشگر برجسته از دانشگاه کالیفرنیا به دلیل اثبات تجربی پدیده‌های کوانتومی در مقیاس ماکروسکوپی اعطا شد. «جان کلارک»، «میشل دِووره» و «جان مارتینیس» با طراحی مدارهای ابررسانای پیشرفته، نشان دادند که اثرات شگفت‌انگیز مکانیک کوانتومی ــ از جمله تونل‌زنی و کوانتیزه‌شدن انرژی ــ می‌تواند در سامانه‌هایی قابل مشاهده باشد که ابعادی بسیار بزرگ‌تر از مقیاس اتمی دارند. دستاورد آن‌ها یکی از سنگ‌بنای‌های اصلی در توسعه رایانش کوانتومی و درک رفتار ذرات در مدارهای ابررسانا به‌شمار می‌رود و مسیر نوینی را برای طراحی نسل آینده پردازنده‌های کوانتومی گشوده است.

در مراسم امسال جایزه نوبل شیمی، سه دانشمند از ژاپن، استرالیا و آمریکا به دلیل توسعه «چارچوب‌های آلی‌ـ‌فلزی» (MOFs) به‌عنوان یکی از بنیادی‌ترین دستاوردهای نانوشیمی و علم مواد، برنده این جایزه شدند. این ساختارهای نوآورانه با شبکه‌های بلوری منظم و حفره‌های نانومقیاس، مسیر تازه‌ای برای ذخیره‌سازی گازها، جذب دی‌اکسیدکربن، تصفیه آب و حتی برداشت رطوبت از هوا گشوده‌اند. پژوهش‌های آن‌ها طی دو دهه اخیر، زمینه‌ساز شکل‌گیری شاخه‌ای پویا در فناوری نانو شده است که هم در انرژی‌های پاک و هم در محیط‌زیست، کاربردهای گسترده‌ای دارد. لازم به ذکر است عمر مونس یاغی یکی از برندگان نوبل شیمی امسال، در سال ۲۰۱۵ برنده جایزه مصطفی بوده است.

هرچند هوش مصنوعی یکی از موتورهای محرک نوآوری در فناوری نانو است، اما بهره‌گیری از آن با چالش‌هایی جدی روبه‌روست. اصلی‌ترین مانع، کمبود داده‌های باکیفیت و قابل دسترس است؛ داده‌هایی که برای آموزش الگوریتم‌های یادگیری ماشین و پیش‌بینی دقیق خواص مواد ضروری‌اند. در کنار این مسئله، پیچیدگی ادغام خروجی مدل‌های هوش مصنوعی با تجهیزات پیشرفته نانویی و زمان‌بر بودن فرآیند ارتقا، مانعی دیگر بر سر راه توسعه این حوزه محسوب می‌شود. همچنین موضوع استانداردسازی، به‌روزرسانی نرم‌افزارها و تضمین امنیت داده‌ها اهمیت ویژه‌ای دارد؛ چرا که بدون زیرساخت‌های امن و استاندارد، اعتماد به نتایج این فناوری دشوار خواهد بود. در حالی که کشورها و صنایع مختلف به دنبال سرعت‌بخشیدن به روند کشف و تولید مواد پیشرفته با کمک هوش مصنوعی هستند، غلبه بر این چالش‌ها می‌تواند تعیین‌کننده جایگاه آینده کشورها در رقابت جهانی فناوری نانو باشد.

در شرایطی که رقابت جهانی در حوزه فناوری نانو روزبه‌روز فشرده‌تر می‌شود، ستاد ویژه توسعه فناوری نانو تصمیم گرفته ابزاری فراتر از حضور مقطعی در نمایشگاه‌ها طراحی کند؛ ابزاری که هم ماندگاری دارد و هم اعتماد طرف‌های خارجی را جلب می‌کند. بر همین اساس، این ستاد در حال تدوین کتابچه‌ای جامع از برترین محصولات صادراتی نانویی ایران است؛ کتابچه‌ای که نه‌تنها ویترینی از توانمندی‌های شرکت‌های دانش‌بنیان ایرانی به شمار می‌رود، بلکه به سرمایه‌گذاران و رایزنان بازرگانی کمک می‌کند در زمانی کوتاه، تصویری شفاف و قابل اعتماد از ظرفیت‌های صادراتی ایران به دست آورند. این مرجع استاندارد، انتخاب و مقایسه شرکت‌ها را برای شرکای خارجی ساده‌تر می‌کند و می‌تواند زمینه‌ساز برقراری ارتباطات پایدار و تجاری در بازارهای جهانی باشد. نسخه چاپی و دیجیتال این کتابچه، از طریق رایزنان بازرگانی و سفارتخانه‌ها در اختیار مخاطبان بین‌المللی قرار خواهد گرفت.