مرکز رشد واحدهای فناور دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر با هدف معرفی ظرفیتهای یکی از فناوریهای نوظهور حوزه نانو، کارگاه تخصصی «فرصتهای نوآورانه با نانوحبابها» را برگزار میکند؛ رویدادی آموزشی که به بررسی مبانی علمی، کاربردها و مسیرهای تجاریسازی این فناوری میپردازد.
استفاده از فناوری نانوحباب در مزارع پرورش آبزی کشور، پتانسیل افزایش دو برابری تولید سالانه را دارد. این فناوری با ایجاد شرایط ایدهآل اکسیژنرسانی و بهبود کیفیت آب، نه تنها تلفات آبزیان را به شدت کاهش میدهد، بلکه با کاهش چشمگیر هزینههای سرمایهگذاری نسبت به توسعه فیزیکی مزارع، بازگشت سرمایه قابل توجهی را به همراه خواهد داشت و میتواند سالانه ۱.۵ میلیارد دلار درآمد ارزی برای کشور به ارمغان آورد.
دانشمندان روشی یافتهاند که با نانوحباب و امواج فراصوت، سد سخت اطراف تومورها را نرم میکند. این کار باعث میشود داروها و سلولهای ایمنی راحتتر وارد بافت سرطانی شوند. این فناوری تازه میتواند طی دو سال آینده وارد مرحله آزمایش انسانی شود. هرچند فناوری نانوحباب توسعهیافته در آزمایشگاه اگزنر، هماکنون توسط شرکت ویسانو ترانواستیکس برای تشخیص سرطان پروستات استفاده میشود.
معاون وزیر و رئیس سازمان، با تأکید بر نقش امنیت غذایی و مصرف غذای سلامت، خواستار تحلیل دقیق برنامهها، تعامل گسترده با دانشگاهها، و تمرکز بر اقتصاد دریامحور در چارچوب فناوریهای نوین شد.
با افزایش فشارهای اقتصادی، محدودیتهای محیطزیستی و پیچیدگی چاههای نفتی در آمریکای شمالی، شرکتهای فعال در حوزه شیمیِ تولید بهسوی نسل تازهای از محلولهای چندمنظوره، دادهمحور و سازگار با منابع آب حرکت کردهاند. تازهترین بررسیها نشان میدهد که ترکیبات شیمیایی چندعملکردی و فناوری نانوحباب، هر دو بهسرعت در حال تبدیل شدن به ابزارهای کلیدی در مدیریت خوردگی، رسوبگذاری، کنترل پارافین و افزایش دوام تجهیزات هستند.
شرکت اسپارکل کلینتک (Sparkle Clean Tech) که دارنده امتیاز انحصاری جهانی فناوری تصفیه آب شرکت زیمنس انرژی در حوزه نفت و گاز است، با شرکت آمریکایی آکوادی (Aquadei LLC) تفاهمنامه همکاری جهانی امضا کرد. این ائتلاف راهبردی با هدف بهکارگیری فناوری اختصاصی نانوحباب و کاویتاسیون هیدرودینامیکی در واحدهای تولید نفت و گاز شکل گرفته است تا با ارائه روشهای پیشرفته تصفیه آب، بهرهوری عملیاتی، صرفهجویی اقتصادی و منافع محیطزیستی قابلتوجهی برای این صنعت فراهم کند. اجرای پروژههای مشترک از سال ۲۰۲۶ در آمریکای شمالی و خاورمیانه آغاز خواهد شد.
محمدمهدی اسماعیلی، مدیر برنامه توسعه فناوری نانوحباب ستاد توسعه فناوریهای نانو و میکرو، با اشاره به رشد چشمگیر ایران در توسعه این فناوری و نقش آن در افزایش بهرهوری صنایع آب، فاضلاب، کشاورزی و شیلات، از رونمایی سطح جدیدی از فناوری نانوحباب در شانزدهمین نمایشگاه بینالمللی فناوری نانو خبر داد. به گفتهٔ او، این دستاورد میتواند ظرفیت تصفیهخانههای فاضلاب شهری را، بدون نیاز به زیرساخت جدید یا افزایش مصرف انرژی، بیش از دو برابر افزایش دهد. اسماعیلی تأکید کرد ایران در حال حاضر نه در جایگاه مهندسی معکوس، بلکه در جایگاه توسعهدهنده فناوری نانوحباب قرار دارد و همپای کشورهای پیشرو همچون آمریکا، ژاپن، کره جنوبی و چین حرکت میکند. وی همچنین از حضور چهار شرکت دانشبنیان تأییدشده در این حوزه در نمایشگاه امسال خبر داد.
بخشهای نفت، گاز و پتروشیمی ایران با مشکلات متعددی چون کاهش بهرهوری استخراج، گرفتگی تجهیزات، مصرف بالای مواد شیمیایی و آلودگیهای زیستمحیطی دستوپنجه نرم میکنند. کارشناسان معتقدند فناوری نانو و بهویژه نانوحبابها میتوانند با ارائه راهکارهای نوآورانه، تحولی اساسی در این صنایع ایجاد کنند. سپهر آذرشب، مدیر توسعه کسبوکار انرژی و پتروشیمی ستاد توسعه فناوری نانو و میکرو، در نشست ظرفیتهای نانوحباب در زنجیره نفت، گاز و پتروشیمی تأکید کرد: «نانوحبابها با ظرفیتهای منحصربهفرد خود میتوانند در حل چالشهای اساسی این بخش نقشآفرین باشند.»
بازار نانوحباب با شتابی بیسابقه در حال گسترش است؛ فناوریای که هماکنون نهتنها در تصفیه آب و پساب، بلکه در کشاورزی، صنایع غذایی، حوزه سلامت و حتی انرژی، نقشآفرین شده است. به تازگی گزارشی با عنوان «چشمانداز پتنتهای نانوحباب» (Nanobubbles Patent Landscape Report) منتشر شده که نشان میدهد چین و آمریکا با بیشترین ثبت اختراع در این زمینه، پیشتاز این رقابت جهانیاند و همزمان فرصتهای تجاری گستردهای در آسیا–اقیانوسیه و بخشهای محیطزیستی و سلامت در حال شکلگیری است.
فناوری نانوحباب در حال فتح بازار جهانی است. این فناوری کمک میکند آب تمیزتر شود، ماهیها سالمتر رشد کنند و محصولات کشاورزی بهتر بار بدهند. کارشناسان میگویند بازار دستگاههای نانوحباب تا سال ۲۰۳۲ حدود ۱۳ درصد در سال رشد خواهد کرد و صنایع مختلف برای صرفهجویی و حفظ محیط زیست به آن روی خواهند آورد.